1915

Δημοτικό σχολείο στη Λάρισα. Δασκάλα του μια νέα κοπέλα, η οποία εμπνέει το πρώτο του διήγημα «Η κυρία Νίτσα», που βραβεύτηκε σε διαγωνισμό της Νέας Εστίας το 1929.

Διδάχτηκα τα πρώτα γράμματα στο Αρσάκειο της Λάρισας (όταν συλλογιέμαι πως υπήρξα και Αρσακειάδα!) και αντί να ερωτευτώ τις συμμαθήτριές μου, αγάπησα παράφορα τη δασκάλα μου. Γεγονός που μαρτυράει τη σκοτεινή ερωτική ιδιοσυγκρασία μου. Έκανα ό,τι μπορούσα για να μην προβιβαστώ, να μείνω στην ίδια τάξη, κοντά στην «γυναίκα των ονείρων μου.

Τα καλοκαίρια τα περνάει στη Θεσσαλία, κυρίως στη Ραψάνη, όπου συνήθιζε να διαβάζει κάτω από ένα «καραγάτσι» (πτελέα, φτελιά), στον περίβολο της εκκλησίας του χωριού. Το «Μ.» του λογοτεχνικού του ψευδώνυμου προήλθε πιθανότατα απ’ τον «Μίτια» (υποκοριστικό του ρωσικού Δημήτρη) των Αδελφών Καραμαζώφ του αγαπημένου του Ντοστογιέφσκι. Αρκετοί φιλόλογοι θεώρησαν ότι το «Μ.» προέρχεται απ’ το Μιχάλης, όνομα που έδωσε σε δύο βασικούς ήρωές του, τον Μιχάλη Καραμάνο του Γιούγκερμαν και τον Μιχάλη Ρούση του Μεγάλου ύπνου, οι οποίοι θεωρούνται περσόνες του συγγραφέα. Αρκετοί επίσης ήταν εκείνοι που αναρωτήθηκαν γιατί ο Μ. Καραγάτσης υιοθέτησε το συγκεκριμένο ψευδώνυμο, αγνοώντας το αρκετά πιο εύηχο οικογενειακό Ροδόπουλος. Ο ίδιος υποστήριξε το 1943, στη Νέα Εστία, πως αναγκάστηκε ν’ αλλάξει το όνομά του, επειδή ο πατέρας του φοβόταν ότι ο γιος του, αν γινόταν συγγραφέας, κινδύνευε να μοιάσει στον γιο φίλου του στρατηγού, επίσης συγγραφέα και «αιρετικό σε άλλες βιοκοινωνικές του εκδηλώσεις». Ο Ναπολέων Λαπαθιώτης, θιγμένος για την έμμεση αυτή αναφορά στο πρόσωπό του, αντέδρασε αμέσως με επιστολή στο περιοδικό, στην οποία κατηγορούσε τον Καραγάτση για παραποίηση των γεγονότων με σκοπό την αυτοπροβολή.